Ons verhaal · Dutch by design

Hoe dicht kan een luidspreker bij de muziek zelf komen?

De vraag waar Maarten Smits sinds 1989 steeds naar terugkeert.

De mensen achter de panelen

Final werd in 1989 in Nederland opgericht door Maarten en Michiel Smits, met één ambitie: luisteraars dichter bij de oorspronkelijke uitvoering brengen.

Final kwam voort uit de zoektocht van Maarten Smits naar meer helderheid en definitie in weergegeven geluid, en uit zijn vastberadenheid om elektrostatische luidsprekers thuis beter te laten presteren.

Diezelfde nieuwsgierigheid leidt het bedrijf nog altijd. Elke luidspreker ontstaat door aandachtig luisteren, praktisch experimenteren en een grondig begrip van de materialen en techniek, en wordt in Nederland met de hand gebouwd door de mensen die hem als eersten bedachten.

Twee elektrostatische panelen van Final in de werkplaats, tussen een trap, verpakte onderdelen en pallets — Uit de werkplaats · Archief van Final
Waar de panelen
worden gemaakt.
Elk paneel begint in de werkplaats. Het onderdeel maken van een ruimte vraagt aandacht voor elk detail, van de openheid van het paneel tot de vorm van het frame.

Een voortdurende zoektocht

Het idee
blijft in beweging.

Van het eerste hoofdstuk tot de luidsprekers die we vandaag maken.

1989
Een Nederlands origineel.
Maarten en Michiel Smits richten Final op en beginnen samen aan een verkenning van het ontwerp van elektrostatische luidsprekers.
Jaren negentig
Luisteren komt eerst.
Final richt zich op de audiofiele gemeenschap en op de mogelijkheden van het elektrostatische paneel.
Jaren nul
Een andere koers.
Final krijgt een nieuwe eigenaar en slaat andere richtingen in. Na verloop van tijd wordt het stil rond het bedrijf.
2019
Terug naar de werkbank.
Maarten Smits brengt Final terug naar Bloemendaal en keert terug naar de vraag waar het allemaal mee begon: hoe dicht kan een luidspreker bij de muziek zelf komen?
Vandaag
De zoektocht gaat door.
Een nieuwe collectie brengt het elektrostatische principe naar woningen en luisterruimtes, met de hand gebouwd door de mensen die het als eersten bedachten.
Ontdek de collectie